{"id":25674,"date":"2021-03-29T09:47:25","date_gmt":"2021-03-29T08:47:25","guid":{"rendered":"https:\/\/www.isdat.fr\/programmation\/conference-olivier-hamant\/"},"modified":"2021-07-13T09:41:38","modified_gmt":"2021-07-13T07:41:38","slug":"conference-olivier-hamant","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/programmation\/conference-olivier-hamant\/","title":{"rendered":"<i>La sous-optimalit\u00e9 du vivant<\/i>, Olivier Hamant"},"content":{"rendered":"<p dir=\"ltr\"><a href=\"https:\/\/meet.google.com\/iaf-yjnk-pwy\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Lien de la\u00a0visioconf\u00e9rence<\/a><\/p>\n<p dir=\"ltr\">La redondance, l\u2019al\u00e9atoire, la lenteur\u2026 Autant de notions per\u00e7ues n\u00e9gativement dans une soci\u00e9t\u00e9 qui privil\u00e9gie la performance, le contr\u00f4le et la vitesse \u00e0 tous les niveaux et dans tous les secteurs. Pourtant, nous avons bien le sentiment confus d\u2019une inad\u00e9quation contre-nature de ce dogme de l\u2019optimum.<br \/>\nQue nous apprennent les sciences de la vie ? S\u2019il existe bien des m\u00e9canismes biologiques d\u2019une efficacit\u00e9 redoutable, des progr\u00e8s r\u00e9cents mettent surtout en avant le r\u00f4le fondamental des erreurs, des h\u00e9t\u00e9rog\u00e9n\u00e9it\u00e9s, des lenteurs dans la construction et la r\u00e9silience des organismes vivants. Notre vraie nature serait-elle d\u00e8s lors sous-optimale ? En quoi une sous-optimalit\u00e9 d\u2019inspiration biologique peut-elle constituer un contre-mod\u00e8le au credo de la performance et du contr\u00f4le dans l\u2019anthropoc\u00e8ne ?<\/p>\n<hr \/>\n<p dir=\"ltr\"><strong>Olivier Hamant<\/strong> est biologiste, directeur de recherche \u00e0 l\u2019<a href=\"https:\/\/www.inrae.fr\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">INRAE<\/a>, au sein de l\u2019<a href=\"http:\/\/www.ens-lyon.fr\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">\u00e9cole normale sup\u00e9rieure de Lyon<\/a>. Il a publi\u00e9 pr\u00e8s de 90 articles scientifiques sur la biophysique et le d\u00e9veloppement des plantes, montrant notamment comment les plantes utilisent les forces pour percevoir leur propre forme. Ce sujet de recherche pose aussi la question de la robustesse et de la r\u00e9silience du vivant sous un angle nouveau. Nourri par cette recherche fondamentale, et dans sa fonction de directeur de l\u2019<a href=\"http:\/\/institutmichelserres.ens-lyon.fr\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">institut Michel Serres<\/a>, il contribue \u00e0 plusieurs projets dans les domaines de l&#8217;art, de la science et de l&#8217;\u00e9ducation autour des enjeux existentiels de l&#8217;Anthropoc\u00e8ne. La question de la r\u00e9silience biologique vient notamment alimenter une r\u00e9flexion sur les le\u00e7ons \u00e0 prendre du vivant pour habiter la Terre.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Lien de la\u00a0visioconf\u00e9rence La redondance, l\u2019al\u00e9atoire, la lenteur\u2026 Autant de notions per\u00e7ues n\u00e9gativement dans une soci\u00e9t\u00e9 qui privil\u00e9gie la performance, le contr\u00f4le et la vitesse \u00e0 tous les niveaux et dans tous les secteurs. Pourtant, nous avons bien le sentiment confus d\u2019une inad\u00e9quation contre-nature de ce dogme de l\u2019optimum. Que nous apprennent les sciences de [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":11,"featured_media":25672,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[82],"tags":[58],"class_list":["post-25674","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-art-en","tag-lecture-en"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.8 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>La sous-optimalit\u00e9 du vivant, Olivier Hamant &#8226; isdaT<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Olivier Hamant est biologiste, directeur de recherche \u00e0 l\u2019INRAE, au sein de l\u2019\u00e9cole normale sup\u00e9rieure de Lyon\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/programmation\/conference-olivier-hamant\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"La sous-optimalit\u00e9 du vivant, Olivier Hamant &#8226; isdaT\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Olivier Hamant est biologiste, directeur de recherche \u00e0 l\u2019INRAE, au sein de l\u2019\u00e9cole normale sup\u00e9rieure de Lyon\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/programmation\/conference-olivier-hamant\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"isdaT\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2021-03-29T08:47:25+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2021-07-13T07:41:38+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.isdat.fr\/content\/uploads\/2021\/03\/HolyLeafSmall.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"3000\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"3800\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Charlotte Pinel\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Charlotte Pinel\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/en\\\/programmation\\\/conference-olivier-hamant\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/en\\\/programmation\\\/conference-olivier-hamant\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Charlotte Pinel\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/866c0b0a8504b2d348a49d7523eb0c98\"},\"headline\":\"La sous-optimalit\u00e9 du vivant, Olivier Hamant\",\"datePublished\":\"2021-03-29T08:47:25+00:00\",\"dateModified\":\"2021-07-13T07:41:38+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/en\\\/programmation\\\/conference-olivier-hamant\\\/\"},\"wordCount\":289,\"commentCount\":0,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/en\\\/programmation\\\/conference-olivier-hamant\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/content\\\/uploads\\\/2021\\\/03\\\/HolyLeafSmall.jpg\",\"keywords\":[\"Lecture\"],\"articleSection\":[\"Art\"],\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/en\\\/programmation\\\/conference-olivier-hamant\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/en\\\/programmation\\\/conference-olivier-hamant\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/en\\\/programmation\\\/conference-olivier-hamant\\\/\",\"name\":\"La sous-optimalit\u00e9 du vivant, Olivier Hamant &#8226; isdaT\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/en\\\/programmation\\\/conference-olivier-hamant\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/en\\\/programmation\\\/conference-olivier-hamant\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/content\\\/uploads\\\/2021\\\/03\\\/HolyLeafSmall.jpg\",\"datePublished\":\"2021-03-29T08:47:25+00:00\",\"dateModified\":\"2021-07-13T07:41:38+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/866c0b0a8504b2d348a49d7523eb0c98\"},\"description\":\"Olivier Hamant est biologiste, directeur de recherche \u00e0 l\u2019INRAE, au sein de l\u2019\u00e9cole normale sup\u00e9rieure de Lyon\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/en\\\/programmation\\\/conference-olivier-hamant\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/en\\\/programmation\\\/conference-olivier-hamant\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/en\\\/programmation\\\/conference-olivier-hamant\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/content\\\/uploads\\\/2021\\\/03\\\/HolyLeafSmall.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/content\\\/uploads\\\/2021\\\/03\\\/HolyLeafSmall.jpg\",\"width\":3000,\"height\":3800,\"caption\":\"Visuel Olivier Hamant\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/en\\\/programmation\\\/conference-olivier-hamant\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Accueil\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"La sous-optimalit\u00e9 du vivant, Olivier Hamant\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/\",\"name\":\"isdaT\",\"description\":\"institut sup\u00e9rieur des arts et du design de Toulouse\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.isdat.fr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/866c0b0a8504b2d348a49d7523eb0c98\",\"name\":\"Charlotte Pinel\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/764fd0043ab3a3cd72e7601025fe142d52b7c95f969529ba2655e2c3e0df98e7?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/764fd0043ab3a3cd72e7601025fe142d52b7c95f969529ba2655e2c3e0df98e7?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/764fd0043ab3a3cd72e7601025fe142d52b7c95f969529ba2655e2c3e0df98e7?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Charlotte Pinel\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"La sous-optimalit\u00e9 du vivant, Olivier Hamant &#8226; isdaT","description":"Olivier Hamant est biologiste, directeur de recherche \u00e0 l\u2019INRAE, au sein de l\u2019\u00e9cole normale sup\u00e9rieure de Lyon","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/programmation\/conference-olivier-hamant\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"La sous-optimalit\u00e9 du vivant, Olivier Hamant &#8226; isdaT","og_description":"Olivier Hamant est biologiste, directeur de recherche \u00e0 l\u2019INRAE, au sein de l\u2019\u00e9cole normale sup\u00e9rieure de Lyon","og_url":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/programmation\/conference-olivier-hamant\/","og_site_name":"isdaT","article_published_time":"2021-03-29T08:47:25+00:00","article_modified_time":"2021-07-13T07:41:38+00:00","og_image":[{"width":3000,"height":3800,"url":"https:\/\/www.isdat.fr\/content\/uploads\/2021\/03\/HolyLeafSmall.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Charlotte Pinel","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Charlotte Pinel","Est. reading time":"2 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/programmation\/conference-olivier-hamant\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/programmation\/conference-olivier-hamant\/"},"author":{"name":"Charlotte Pinel","@id":"https:\/\/www.isdat.fr\/#\/schema\/person\/866c0b0a8504b2d348a49d7523eb0c98"},"headline":"La sous-optimalit\u00e9 du vivant, Olivier Hamant","datePublished":"2021-03-29T08:47:25+00:00","dateModified":"2021-07-13T07:41:38+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/programmation\/conference-olivier-hamant\/"},"wordCount":289,"commentCount":0,"image":{"@id":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/programmation\/conference-olivier-hamant\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.isdat.fr\/content\/uploads\/2021\/03\/HolyLeafSmall.jpg","keywords":["Lecture"],"articleSection":["Art"],"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/www.isdat.fr\/en\/programmation\/conference-olivier-hamant\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/programmation\/conference-olivier-hamant\/","url":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/programmation\/conference-olivier-hamant\/","name":"La sous-optimalit\u00e9 du vivant, Olivier Hamant &#8226; isdaT","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.isdat.fr\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/programmation\/conference-olivier-hamant\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/programmation\/conference-olivier-hamant\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.isdat.fr\/content\/uploads\/2021\/03\/HolyLeafSmall.jpg","datePublished":"2021-03-29T08:47:25+00:00","dateModified":"2021-07-13T07:41:38+00:00","author":{"@id":"https:\/\/www.isdat.fr\/#\/schema\/person\/866c0b0a8504b2d348a49d7523eb0c98"},"description":"Olivier Hamant est biologiste, directeur de recherche \u00e0 l\u2019INRAE, au sein de l\u2019\u00e9cole normale sup\u00e9rieure de Lyon","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/programmation\/conference-olivier-hamant\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.isdat.fr\/en\/programmation\/conference-olivier-hamant\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/programmation\/conference-olivier-hamant\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.isdat.fr\/content\/uploads\/2021\/03\/HolyLeafSmall.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.isdat.fr\/content\/uploads\/2021\/03\/HolyLeafSmall.jpg","width":3000,"height":3800,"caption":"Visuel Olivier Hamant"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/programmation\/conference-olivier-hamant\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Accueil","item":"https:\/\/www.isdat.fr\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"La sous-optimalit\u00e9 du vivant, Olivier Hamant"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.isdat.fr\/#website","url":"https:\/\/www.isdat.fr\/","name":"isdaT","description":"institut sup\u00e9rieur des arts et du design de Toulouse","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.isdat.fr\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.isdat.fr\/#\/schema\/person\/866c0b0a8504b2d348a49d7523eb0c98","name":"Charlotte Pinel","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/764fd0043ab3a3cd72e7601025fe142d52b7c95f969529ba2655e2c3e0df98e7?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/764fd0043ab3a3cd72e7601025fe142d52b7c95f969529ba2655e2c3e0df98e7?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/764fd0043ab3a3cd72e7601025fe142d52b7c95f969529ba2655e2c3e0df98e7?s=96&d=mm&r=g","caption":"Charlotte Pinel"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25674","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/11"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=25674"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25674\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":26554,"href":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/25674\/revisions\/26554"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/25672"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=25674"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=25674"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.isdat.fr\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=25674"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}